COVID-19 වසංගතය තුළ ගෝලීයව වාර්තා වූ දුම්කොළ කර්මාන්තයේ බලපෑම්

From Tobacco Unmasked Sinhala
Jump to: navigation, search
TobaccoUnmasked_English
TobaccoUnmasked_Tamil

Contents

පසුබිම

නව කොරොනා වෛරසය හේතුවෙන් හට ගත් COVID-19 රෝගය, 2019 දෙසැම්බර් 31 වන දින චීනයේ හුබෙයි ප්‍රාන්තයේ වුහාන් හිදී ප්‍රථම වරට වාර්තා විය. 2020 මාර්තු 11 වන දින ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) විසින් එය නිල වශයෙන් වසංගතයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.[1]

COVID-19 මරණ ප්‍රමාණය

2020 ජුලි 12 වන විට, ලොව පුරා වාර්තා වී ඇති තහවුරු කර ගත් COVID-19 රෝගීන් සංඛ්‍යාව 13,033,817 ක් වන අතර මරණ සංඛ්‍යාව 571,250 ක් වේ. වැඩිම රෝගීන් සංඛ්‍යාවක් (3,413,995) වාර්තා වී ඇත්තේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයෙන් වන අතර දෙවන ස්ථානයට පත් බ්‍රසීලයෙන් රෝගීන් 1,866,176 ක් වාර්තා කරමිනි. වැඩිම මරණ සංඛ්‍යාවක් වාර්තා වී ඇත්තේ ද ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයෙනි (137,782).[2]Infection Fatality Rate (IFR) was calculated by Deaths / Cases and the rate was reported as 1.4%.[3]

COVID-19 මරණ සඳහා දුම්කොළ වල දායකත්වය

දුම්පානය නොකරන්නන් හා සසඳන විට දුම් පානය කරන්නන් හට COVID-19 මගින් මාරාන්තික රෝග ඇතිවීමේ අවදානම වැඩි බව ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය (WHO) ප්‍රකාශ කරන ලදී.[4] සාමාන්‍යයෙන් COVID-19 වෛරසය, සෛල මතුපිට ඇති ACE2 ප්‍රතිග්‍රාහකවලට සම්බන්ධ වී එහි ජානමය ද්‍රව්‍ය සෛල තුළට එන්නත් කර ගුණනය වී පැතිරෙයි. දුම්කොළ දුමාරයට නිරාවරණය වූ පෙනහළු වලට අසාමාන්‍ය ලෙස ACE2 ප්‍රතිග්‍රාහක විශාල ප්‍රමාණයක් එකතු වීමට වැඩි හැකියාවක් ඇති බැවින් කොරෝනා වෛරසය මගින් එම ඉන්ද්‍රියට හානිවීමට හැකියාවක් පවතින බව පර්යේෂණයන් පෙන්වා දෙයි.[5] හෘද රෝග, පිළිකා, ශ්වසන රෝග සහ දියවැඩියාව වැනි බෝ නොවන රෝග සඳහා ද දුම්කොළ ප්‍රධාන අවදානම් සාධකයකි. මෙවැනි රෝගී තත්ත්වයන්ගෙන් පෙලෙන්නන් හට COVID-19 වැළඳීම මගින් රෝගී තත්ත්ව උත්සන්න වීමේ ඉහල අවදානමක් පවතී.[1]

දුම් පානය සමග COVID-19 වෛරසය ආසාදනය වීමේ අවදානම ඉහළ බව මෑත අධ්‍යයනයන් මගින් පෙන්වා දී ඇත.[6] පිරිමින් අතර දුම්පානය ඉහළ මට්ටමක පැවතීම හේතු විය හැකි බැවින් කාන්තාවන්ට වඩා පිරිමින් හට මෙම රෝගය වැළඳීමේ අවදානම වැඩි බව ඉතාලියේ සිදු කරන ලද අධ්‍යයනයකින් වාර්තා වී ඇත.[7] වෛරසය ආසාදිතයන් අතරින් දුම්පානය නොකරන්නන්ට වඩා දැනට දුම් පානය කරන හෝ කලින් දුම් පානය කළ අය තුළ රෝග වර්ධනය වීමේ අවදානම දෙගුණයකට ආසන්න බව සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ හි කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලය විසින් COVID-19 රෝගීන් 11,590 ක් ඇතුලත්ව සිදු කළ විශ්ලේෂණයකින් අනාවරණය වී තිබේ.[8][9] මාරාන්තික රෝග ලක්ෂණ සහිත රෝගීන් අතරින්, 16.9% ක් වර්තමාන දුම් පානය කරන්නන් වන අතර 5.2% ක් කලින් දුම් පානය කළ අය බව රෝගීන් 1099 ක නියැදියක් භාවිතා කර චීනයේ සිදු කරන ලද තවත් අධ්‍යයනයකින් සොයා ගෙන ඇත. යාන්ත්‍රික වාතාශ්‍රය හෝ දැඩි සත්කාර ඒකකයට (ICU) ඇතුළත් වීමට අවශ්‍ය රෝගීන් සහ මියගිය රෝගීන් අතරින් 25.5% ක් වර්තමාන දුම් පානය කරන්නන් වන අතර 7.6% ක් කලින් දුම් පානය කළ අය විය.[10]

දුම්කොළ කර්මාන්තයේ ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) ක්‍රියාකාරකම්

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ දුම්කොළ පාලනය පිළිබඳ ගෝලීය සම්මුතිය වන දුම්කොළ පාලනය පිළිබඳ නීතිමය රාමුවෙහි (FCTC), 13 සහ 5.3 වගන්ති මගින් අනුග්‍රාහකත්ව, ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) ක්‍රියාකාරකම් සහ දුම්කොළ කර්මාන්තය සමඟ අන්තර් ක්‍රියාකාරිත්වය තහනම් කිරීමට නිර්දේශ කරයි.

COVID-19 වසංගතය තුළ වාර්තා වූ දුම්කොළ කර්මාන්තයේ බලපෑම් සහ ක්‍රියාකාරකම් වල සාරාංශය

වසංගතය ප්‍රකාශයට පත් කළ දින සිට සතිපතා COVID-19 වසංගතය අතරතුර ගෝලීය වශයෙන් වාර්තා වූ දුම්කොළ කර්මාන්තයේ ආයතනික සමාජ වගකීම් හා වෙනත් ක්‍රියාකාරකම් සහ බලපෑම් මෙම පිටුව තුළ සාරාංශ ගත කිරීමට අදහස් කරයි.

සතියේ සෑම බදාදා දිනකම මෙම ලිපිය යාවත්කාලීන කරනු ලැබේ.

වගුව 1: COVID-19 වසංගතය අතරතුර වාර්තා වූ දුම්කොළ කර්මාන්තයේ බලපෑම් වල සාරාංශය

දුම්කොළ සමාගම


වාර්තා වූ රටවල්


සිදුවීම් ගණන
බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BAT) දකුණු අප්‍රිකාව, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය, එක්සත් රාජධානිය, බ්‍රසීලය, කෙන්යාව, බංග්ලාදේශය, ක්‍රොඒෂියාව, මෙක්සිකෝව, නයිජීරියාව, හොන්ඩුරාස්, රුසියාව 27
පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) බ්‍රසීලය, කොස්ටාරිකාව, ග්‍රීසිය, තුර්කිය, ඉතාලිය, පිලිපීනය, බල්ගේරියාව, යුක්‍රේනය, ජෝර්ජියාව, රුසියාව 21
ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) එක්සත් රාජධානිය, බංග්ලාදේශය, තුර්කිය, මැලේසියාව, පිලිපීනය, රුසියාව 11
ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ් ඉන්දියාව 7
ඇල්ට්රියා සමූහය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය 6
කොරියා ටුබැකෝ ඇන්ඩ් ජින්සෙන්ග් කෝපරේෂන් (KT&G) ඉන්දුනීසියාව, තුර්කිය, රුසියාව 3
7 හිල්ස් මනික්චන්ද් ප්‍රොඩක්ට්ස් පුද්ගලික සමාගම ඉන්දියාව 1
ඩෙකෑන් ටුබැකෝ ඉන්දියාව 1
විනටාබා දුම්කොළ සමාගම වියට්නාමය 1
ජාත්‍යන්තර දුම්කොළ සමාගම නයිජීරියාව 1
LT සමූහය පිලිපීනය 1
ඉන්දියාවේ ගොඩ්ප්‍රි ෆිලිප්ස් ඉන්දියාව 1
ඉම්පීරියල් ටුබැකෝ රුසියාව 2
සමාගම නිශ්චිතව දක්වා නොමැති හෝ සමාගම් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින කණඩායම් හරහා බලපෑම් එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය, බංග්ලාදේශය, සිම්බාබ්වේ, මැලේසියාව, ඕස්ට්‍රේලියාව, ලෙබනනය, සෙනගාලය, ශ්‍රී ලංකාව, ප්‍රංශය, මියන්මාරය, චිලී රාජ්‍ය 21

1 වන සතිය: 2020 මාර්තු 12 සිට 22 දක්වා

2 වන සතිය: 2020 මාර්තු 23 සිට 29 දක්වා

  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) ග්‍රීක රෝහල් සඳහා වාතාශ්‍රය සපයන යන්ත්‍ර (ventilator) පරිත්‍යාග කළේය.[12]
  • බ්‍රසීලයේ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) සැන්ටා කෘස් රෝහල් සඳහා ආධාර ලබා දුන්නේය.[13]
  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ් විසින් COVID අවිනිශ්චිතතා අරමුදල සඳහා මුදල් පරිත්‍යාග කරන ලදී.[15]
  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) ග්‍රීසියේ රෝහල් සඳහා ශ්වසන යන්ත්‍ර (respirator) පරිත්‍යාග කළේය.[16]
  • ශ්‍රී ලංකාවේ අන්තර්ජාලය ඔස්සේ සිගරට් බෙදා හැරීම ෆේස්බුක් හරහා ප්‍රචාරණය කරන ලදි (රූපය 1).[18]
රූපය 1: ශ්‍රී ලංකාවේ අන්තර්ජාලය ඔස්සේ සිගරට් අලෙවිය ෆේස්බුක් හරහා ප්‍රචාරණය කිරීම [18]
  • මියන්මාරයේ සාම්ප්‍රදායික චෙරූට් (පෙරහන් රහිත දෙකෙළවර සංවෘත සිලින්ඩරාකාර සුරුට්ටුවක්) නිෂ්පාදකයන්ගේ සංගමය, 2019 කොරෝනා වෛරස් රෝග (COVID-19) වැළැක්වීම, පාලනය කිරීම සහ ප්‍රතිකාර කිරීම පිළිබඳ ජාතික මධ්‍යම කමිටුව වෙත මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[19]
  • රුමේනියාවේ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI ) රතු කුරුස සංවිධානයට මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[20]

3 වන සතිය: 2020 මාර්තු 30 සිට අප්‍රේල් 5 දක්වා

  • ප්‍රංශ විද්‍යාඥයෙකු විසින් විද්වත් සමාලෝචනය නොකරන ලද පූර්ව මුද්‍රිත ප්‍රකාශනයක COVID-19 ට එරෙහි නිකොටින්වල ආරක්ෂිත බලපෑමක් යෝජනා කළේය.[22] එහි ප්‍රධාන කර්තෘ, පාස්චර් ආයතනයේ ස්නායු විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්ය පියරේ චේන්ජක්ස් හට දුම්කොළ කර්මාන්තයෙන් අරමුදල් ලැබීමේ ඉතිහාසයක් තිබුණි.[23]
  • දුම්කොළ හා මද්‍යසාර වෙළඳාමට සම්බන්ධ සමාගමක් වන පිලිපීනයේ LT සමූහය කැවිට් රෝහලට මුහුණු ආවරණ පරිත්‍යාග කළේය.[25]
  • ග්‍රීසියේ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) රජයට වාතාශ්‍රය සපයන යන්ත්‍ර (ventilator) පරිත්‍යාග කළේය.[27]
  • ඩෙකෑන් ටුබැකෝ, අන්ද්‍රා ප්‍රදේශයේ මහ ඇමතිගේ සහන අරමුදලට මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[28]
  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ්, ඔවුන්ගේ සෞඛ්‍ය සනීපාරක්ෂක සන්නාමය වන සැව්ලෝන්, කේරළ රජයේ COVID-19 දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් සහ අත් සේදීමේ කුටි සඳහා අනුග්‍රහය දැක්වූයේය.[29][30]
  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ්, චයිල්ඩ් රයිට්ස් ඇන්ඩ් යූ [Child Rights and You (CRY)] සහ ඉන්දියාවේ SOS ළමා ගම්මාන යන රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන සමඟ එක්ව ඉන්දියාවේ නිවෙස්වලට තම ආහාර වෙළඳ නාම බෙදා හැරියේය.[31] මාධ්‍ය වාර්තාවලට අනුව, “බලාපොරොත්තුවේ ආශිර්වාද පෙට්ටිය” හා “සන්ෆීස්ට් සන්තෝෂයේ පෙට්ටිය” හරහා ළමයින්ට සහ වැඩිහිටියන්ට සැපයුම් ලබා දී ඇත.
  • පිලිපීනයේ පිලිප් මොරිස් ෆෝචූන් ටුබැකෝ කොර්ප් ඉන්ක් (PMFTC) (පිලිප් මොරිස් පිලිපීනයේ නිෂ්පාදන, ඉන්කෝපරේටඩ් සහ ෆෝචූන් දුම්කොළ සංස්ථාව අතර හවුල් ව්‍යාපාරයක්) උතුරු මින්ඩනාඕ වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානයට වාතාශ්‍රය සපයන යන්ත්‍ර පරිත්‍යාග කළේය.[32] නැගෙනහිර සමාර් ආණ්ඩුකාර බෙන් එවාර්ඩෝන් සිය ෆේස්බුක් ගිණුම හරහා පිලිප් මොරිස් ෆෝචූන් ටුබැකෝ කොර්ප් ඉන්ක් හට (පීඑම්එෆ්ටීසී) ස්තූතිය පුද කළේය.[33]

4 වන සතිය: 2020 අප්‍රේල් 6 සිට 12 දක්වා

  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ් සමාගමට අයත් රසකැවිලි සන්නාමයක් වන ජෙලිමාල්ස් (Jelimals) ළමයින් ඉලක්ක කර ගනිමින් දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් පැවැත්වීය.[38][39][40][41][42][43]
  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ්හි කඩදාසි පුවරු සහ විශේෂ පත්‍රිකා ව්‍යාපාර [Paperboards & Specialty Papers Business (PSPD)] රජයේ අරමුදලට සහ අඩු ආදායම්ලාභී ජනතාවට අරමුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[44][45].[46]
  • ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ් විසින් ආරම්භ කරන ලද අපද්‍රව්‍ය කළමනාකරණ වැඩසටහනක් වන ITC WOW (අපද්‍රව්‍ය වලින් යහපැවැත්ම- Wellbeing out of Waste) කණ්ඩායම, පවුල්වලට සහ නිවාස නොමැති අයට මුහුණු ආවරණ සහ ආහාර සලාක බෙදා හැරියේය. ඔවුන් මහජන සෞඛ්‍ය සේවකයින්ට සනීපාරක්ෂක ද්‍රව්‍ය ද පොලිසියට සහ වෛද්‍ය නිලධාරීන්ට ආහාර ඇසුරුම් ද සැපයීය.[46]
රූපය 2: මැණික්චන්ද්ගේ පුවත්පත් දැන්වීමක් [47]
  • බටහිර බෙංගාල මහ ඇමති විසින් බීඩි කර්මාන්තය, රට වසා දැමීමේ සීමාවන්ගෙන් නිදහස් කර ඇත (රූපය 3)[48].
රූපය 3: බීඩී කර්මාන්තය වසා දැමීමේ සීමාවන්ගෙන් නිදහස් කිරීම පිළිබඳ බටහිර බෙංගාලයෙන් පුවත්පත් ලිපියක්[48]
  • ඉන්දුනීසියාවේදී පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) ඉන්දුනීසියානු රතු කුරුස සංවිධානයට ගිලන් රථයක් පරිත්‍යාග කළේය.[49]
  • මැලේසියාවේ දී ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) COVID-19 අරමුදල් සඳහා මුදල් රැස් කළේය.[50]
  • පිලිපීනයේ දී ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) COVID-19 වසංගත පාලනය සඳහා සේවයේ යෙදෙන්නන් හට මුහුණු ආවරණ පරිත්‍යාග කළේය.[51]

5 වන සතිය: 2020 අප්‍රේල් 13 සිට 19 දක්වා

  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) දුම්පානය සහ වාෂ්ප සහිත නිෂ්පාදන භාවිතය හා COVID-19 අවදානම වැඩිවීම සමඟ සම්බන්ධයක් නොමැති බව පෙන්වීමට උත්සාහ කළේය (රූපය 4).[52]
රූපය 4: පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) දුම්පානය සහ වාෂ්ප සහිත නිෂ්පාදන භාවිතය හා COVID-19 අවදානම වැඩිවීම සමඟ සම්බන්ධයක් නොමැති බව පෙන්වීමට උත්සාහ කළේය.[52]
  • ඉතාලියේ, පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) COVID-19 පාලන කටයුතු සඳහා සෝලා ප්‍රෙඩෝසා ආහාර බැංකුවට ආහාර, අත් සනීපාරක්ෂක, පුද්ගලික ආරක්ෂක උපකරණ සහ මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[53]
  • ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) එක්සත් රාජධානියේ ස්වාධීන සිල්ලර වෙළෙන්දන් සඳහා දුෂ්කරතා අරමුදලකට මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[55]
  • මැලේසියානු මාධ්‍ය ආයතන සමහරක් COVID-19 සහ දුම්පානය පිළිබඳ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ ප්‍රකාශය විවේචනය කළේය.[56]
  • ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ (WHO) වාෂ්ප සහිත නිෂ්පාදන පිළිබඳ ස්ථාවරය ඕස්ට්‍රේලියාවේ ඇතැම් මාධ්‍ය ආයතන විසින් විවේචනය කරන ලදී.[57]
  • ලෙබනනයේ දුම්කොළ හා දුම්කොළ ගණන් කිරීමේ දෙපාර්තමේන්තුව මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[60]
  • පිලිපීනයේ පිලිප් මොරිස් මැනිෆැක්චරින් ඉන්කෝපරේටඩ්-Philip Morris Philippines Manufacturing Inc. (PMPMI) සහ ෆෝචූන් ටුබැකෝ කෝපරේෂන්- Fortune Tobacco Corporation (FTC) අතර හවුල් ව්‍යාපාරයක් වන Philip Morris Fortune Tobacco Corp Inc (PMFTC), සෞඛ්‍ය සේවකයින්ට සහ හමුදා නිලධාරීන්ට වෛද්‍ය උපකරණ සහ ආහාර ද්‍රව්‍ය පරිත්‍යාග කළේය.[61][62]
  • සෙනගාලයේ සිගරට් නිෂ්පාදන ව්‍යාපාරිකයකු වන මොහොමඩ් ඔවුල්ඩ් බෝමාටු රජයට මුදල් පරිත්‍යාග කළේය.[63]
  • එක්සත් ජනපදයේ, ඇල්ට්‍රියා සහ ඊට අනුබද්ධ එක්සත් ජනපද සිගරට් නොවන දුම්කොළ නිෂ්පාදන සමාගම COVID-19 අරමුදල් සඳහා මුදල් පරිත්‍යාග කළහ.[64]
  • ශ්‍රී ලංකාවේ, ඇඳිරි නීති සමය තුළ සිගරට් සිල්ලර වෙළෙන්දන් විසින් අන්තර්ජාලය හරහා සිගරට් අලෙවි කරන ෆේස්බුක් දැන්වීම් දක්නට ලැබුණි (රූපය 5).[66]
රූපය 5: ශ්‍රී ලංකාවේ ෆේස් බුක් පිටු හරහා සිගරට් නිෂ්පාදන ප්‍රවර්ධනය කිරීම.[66]
  • බංග්ලාදේශයේ ජනප්‍රිය කලාකරුවෙකු දුම්පානය කරන්නන් හට COVID-19 ආසාදනය වීමේ අවදානම අඩු බවට ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රකාශ කළ අතර එයට පුළුල් ධනාත්මක මාධ්‍ය ආවරණයක් ලැබුණි.[67]

6 වන සතිය: 2020 අප්‍රේල් 20 සිට 26 දක්වා

  • මෙන්තෝල් සහිත සිගරට් අලෙවිය නැවැත්වීමට නියමිත කාල සීමාව කල් දමන ලෙස දුම්කොළ කර්මාන්ත නියෝජිතයින් යුරෝපීය සංගමයෙන් ඉල්ලා සිටියහ.[69]
  • බංග්ලාදේශයේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BAT) සනීපාරක්ෂක දියරයක් හඳුන්වා දුන්නේය (රූපය 6).[70]
රූපය 6: බංග්ලාදේශයේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම අත් සනීපාරක්ෂක දියරයක් හඳුන්වා දීම. [70]
  • සිම්බාබ්වේ හි දුම්කොළ කම්කරු සංගම් විසින් කම්කරුවන් ආසාදනය වීමේ අවදානම වළක්වා ගැනීම සඳහා දුම්කොළ අලෙවිකරණ කාලය කල් දමන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය.[72]

7 වන සතිය: 2020 අප්‍රේල් 27 සිට මැයි 3 දක්වා

රූපය 7: බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සිගරට් තහනම සම්බන්ධයෙන් නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ගන්නා බවට තර්ජනය කරයි.[76]
  • ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ කෙන්ටකි හි COVID-19 සහන කටයුතු සඳහා ඇල්ට්රියා සමූහය මුදල් පරිත්‍යාග කළහ.[82]
  • රට වසා තිබියදී ITC ආහාර නිෂ්පාදන බෙදා හැරීම පිළිබඳව ඉන්දියාවේ බැංගලෝරයේ රජයේ නිලධාරීන් ප්‍රසිද්ධියේ ඉන්දියාවේ ITC ලිමිටඩ් හට ස්තූති කළහ.[83]

8 වන සතිය: 2020 මැයි 4 සිට 10 දක්වා

  • බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BAT) සිය ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) සහ COVID-19 ක්‍රියාකාරකම් සැලැස්ම පිළිබඳ ප්‍රධාන විධායක ජැක් බෝල්ස් ගෙන් මහජනයා වෙත විවෘත ලිපියක් හරහා ඉස්මතු කළේය. එහි එක්සත් රාජධානිය, බ්‍රසීලය, කෙන්යාව, බංග්ලාදේශය සහ ක්‍රොඒෂියාව යන රටවල ක්‍රියාකාරකම් ඇතුළත් විය (රූපය 8).[84]
රූපය 8: බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BAT) සිය ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) සහ COVID-19 වැඩ සැලැස්ම මහජනතාවට විවෘත ලිපියක් මගින් ඉස්මතු කිරීම.[84]
  • ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ කෙන්ටකි හි COVID-19 සහන කටයුතු සඳහා ඇල්ට්රියා සමූහය මුදල් පරිත්‍යාග කළහ.[86]
  • ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) සහ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) තුර්කියේ COVID-19 සහන අරමුදල් සඳහා මුදල් පරිත්‍යාග කළහ.[87]
  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (පීඑම්අයි) ඉතාලියට ආහාර පරිත්‍යාග කළේය.[88]
  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) ඉතාලියේ වැඩිහිටි නිවාස සහ සෞඛ්‍ය සේවා සමාගම් සඳහා අත් සනීපාරක්ෂක දියර බෙදා හැරියේය.[89]
  • බංග්ලාදේශයේ දුම්කොළ සමාගම් කිහිපයක් ස්වස්ථතාව සහ සමාජ දුරස්ථභාවය සහතික නොකර ගොවීන්ගෙන් දුම්කොළ මිලදී ගත් බවට චෝදනා වාර්තා වේ.[90]

9 වන සතිය: 2016 මැයි 11 සිට 17 දක්වා

  • ඇල්ට්‍රියා සමූහය සිය ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) ක්‍රියාකාරකම් වාර්ෂික මහා සභා රැස්වීමේදී (රූපය 9) ඉස්මතු කර දැක්වීය. මෙයට COVID-19 සහන අරමුදල් සඳහා මූල්‍යමය පරිත්‍යාගයක්, සැපයුම් පරිත්‍යාග සහ රෝගය පාලනය සඳහා රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන වල සේවයේ යෙදෙන්නන් සඳහා ඔවුන්ගේ සේවකයින් ආධාර කිරීම ඇතුළත් විය.[91]
  • පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) කොස්ටාරිකා රජයට N95 මුහුණු ආවරණ පරිත්‍යාග කළේය.[92]
  • ඔවුන්ගේ COVID-19 එන්නත මිනිස් අත්හදා බැලීම් සඳහා සූදානම් බව බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ (BAT) සමාගමෙහි කෙන්ටකි ජෛව සැකසුම් ආයතනය ප්‍රකාශ කළේය.[93]
  • බංග්ලාදේශයේ සිගරට් සහ අනෙකුත් දුම්කොළ නිෂ්පාදන නිපදවන අබුල් කයර් සමූහය විසින් බංග්ලාදේශයේ නිවර්තන හා බෝවන රෝග පිළිබඳ ආයතන (BITID) රෝහල වෙත ඔක්සිජන් සිලින්ඩර සහ අතර චිතාගොං ප්‍රාදේශීය කොමසාරිස්, චිතාගොං නියෝජ්‍ය කොමසාරිස් හා පොලිස් කොමසාරිස් ඇතුළු රජයේ ආයතන වෙත පුද්ගලික ආරක්ෂක උපකරණ (PPE) සහ මුහුණු ආවරණ ලබා දුන්නේය.[95]
  • ශ්‍රී ලංකාවේ වෙළඳසැලක් වන convenience store 24 Seven විසින් පික්මී (PickMe)කුලී රථ සහ නිවෙස්වලට බෙදා හැරීමේ සේවාව හරහා දුම්කොළ නිෂ්පාදන නිවෙස්වලට සැපයීම.[96]
රූපය 9: ශ්‍රී ලංකාවේ පික් මී (PickMe) කුලී රථ සේවාව හරහා සිගරට් නිවෙස්වලට සැපයීම [96]

10 වන සතිය: 2020 මැයි 18 සිට 24 දක්වා

  • ඉන්දුනීසියානු දුම්කොළ නිෂ්පාදකයෙකු වන (Djarum), පමෙකසන් ප්‍රාදේශීය රෝහලට පුද්ගලික ආරක්ෂණ උපකරණ (PPE) පරිත්‍යාග කළේය.[97]
  • බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ (BAT) සමාගමෙහි සාමාන්‍යාධිකාරී ෆෙලිසියෝ ෆෙරාස්, ඊට අනුබද්ධිත කෙන්ටකි ජෛව සැකසුම් ආයතනය (රූපය 10) විසින් පූර්ව විමර්ශනය කරන ලද නව ඖෂධ පැකේජයක් එක්සත් ජනපදයේ ආහාර හා ඖෂධ පරිපාලනයට (FDA) ඉදිරිපත් කරන බව නිවේදනය කළේය. එක්සත් රාජධානිය, බ්‍රසීලය, කෙන්යාව, බංග්ලාදේශය සහ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය යන රටවලට බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගමෙහි (BAT) පරිත්‍යාගයන් ඔහු එම නිවේදනයේ ඉස්මතු කළේය.[99]
රූපය 10: බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගමෙහි (BAT) සාමාන්‍යාධිකාරී ෆෙලිසියෝ ෆෙරාස්, කෙන්ටකි ජෛව සැකසුම් ආයතනය පූර්ව විමර්ශන කළ නව ඖෂධ පැකේජයක් එක්සත් ජනපදයේ ආහාර හා ඖෂධ පරිපාලනයට (FDA) ඉදිරිපත් කිරීම පිළිබඳව නිවේදනය කිරීම.[99]
  • බංග්ලාදේශයේ සෞඛ්‍ය හා පවුල් සුභසාධන අමාත්‍යාංශය විසින් යෝජනා කරන ලද දුම්කොළ තහනම කර්මාන්ත අමාත්‍යාංශය විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී.[100]

11 වන සතිය: 2020 මැයි 25 සිට 31 දක්වා

රූපය 11: බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ (BAT) දකුණු අප්‍රිකාවේ සිගරට් තහනමට එරෙහිව නඩුවක් ගොනු කරයි. [103]
  • එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යයේ ෆෙඩරල් බදු අධිකාරිය විසින් “පාර්ශවකරුවන්ගේ පීඩනයට” ප්‍රතිචාර වශයෙන් ජල පයිප්ප දුම්කොළ සහ ඉලෙක්ට්‍රොනික සිගරට් තහනම 2021 ජනවාරි දක්වා ඩිජිටල් බදු මුද්දර රහිතව ප්‍රමාද කිරීමට නිවේදනය කරයි.[104]
  • ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) දුරකථන ඇමතුම් මගින් බංග්ලාදේශයේ ඔවුන්ගේ වෙළඳ නාම ප්‍රවර්ධනය කළේය.[105]
  • බංග්ලාදේශයේ ඉලෙක්ට්‍රොනික සිගරට් නිෂ්පාදන නිවෙස්වලට බෙදා හැරීම.[106]
  • KT&G විසින් COVID-19 රෝග විනිශ්චය කට්ටල කලුගා ඔබ්ලාස්ට් රුසියානු ප්‍රාන්තයට සහ තුර්කි සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයට පරිත්‍යාග කළේය.[107]

12 වන සතිය: 2020 ජුනි 1 සිට 7 දක්වා

13 වන සතිය: 2020 ජුනි 8 සිට 14 දක්වා

  • රුමේනියාව, ග්‍රීසිය සහ යුක්රේනය තුළ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) සහ ඉම්පීරියල් දුම්කොළ සමාගම ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) ක්‍රියාකාරකම් හරහා FCTC උල්ලංඝනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් ඔවුන්ට එරෙහි චෝදනා ප්‍රසිද්ධියේ විවේචනය කළේය (රූපය 13).[110]
රූපය 13: රුමේනියාව, ග්‍රීසිය සහ යුක්රේනය තුළ ඔවුන්ගේ ආයතනික සමාජ වගකීම් (CSR) ක්‍රියාකාරකම් සාධාරණීකරණය කිරීමට PMI සහ ඉම්පීරියල් දුම්කොළ සමාගම උත්සාහ කළ බවට යුරෝ නිවුස් වාර්තා කරයි.[110]

14 වන සතිය: 2020 ජුනි 15 සිට 21 දක්වා

  • දකුණු අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BATSA), දුම්කොළ අලෙවිය සඳහා දැනට පවතින තහනම් කිරීම අභියෝගයට ලක් කරමින් බටහිර කේප් මහාධිකරණයට ලිපිගොනු ගොනු කළේය.[111]

15 වන සතිය: 2020 ජුනි 22 සිට 28 දක්වා

  • දුම්කොළ තහනම මගින් COVID-19 සම්ප්‍රේෂණය වීමේ අවදානම අඩු කරන බවට කිසිදු සාක්ෂියක් නොමැති බවට දකුණු අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BATSA) චෝදනා කළේය.[111]
  • ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ෆෙඩරල් සංචිතය සිය COVID-19 ප්‍රතිසාධන සැලැස්මේ කොටසක් ලෙස පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) ඇතුළු සමාගම් වලින් ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 428 ක ආයතනික බැඳුම්කර මිලදී ගත්තේය.[113]

16 වන සතිය: 2020 ජුනි 29 සිට ජූලි 05 දක්වා

  • දකුණු අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BATSA) දකුණු අප්‍රිකාවේ සිගරට් සහ වාෂ්ප සහිත නිෂ්පාදන තහනම පිළිබඳ නඩු විභාගය සති හයකින් කල් දැමූ බැවින් “වෙනත් නීතිමය විකල්පයන්” සලකා බලන බව ප්‍රකාශ කළේය. මීට අමතරව නඩු විභාගය සඳහා දිනය රජය හිතාමතාම ප්‍රමාද කළ බවට BATSA විසින් චෝදනා කරයි.[114]
  • දුම්කොළ මිල දී ගැනීමේ ක්‍රියාවලිය ප්‍රමාද වීම, ගොවීන්ට පොරොන්දු වූ වැටුප් නොගෙවීම වැනි හේතු මත අපහසුතාවයට ලක්වූ ගොවි ජනතාවගෙන් නිසා ඉන්දියාවේ ආන්ද්‍රා ප්‍රදේශයේ ප්‍රාන්ත රජය විසින් ගොවීන්ගෙන් ඍජුවම දුම්කොළ මිලදී ගත්තේය.[116]

17 වන සතිය: 2020 ජුලි 6 සිට ජුලි 12 දක්වා

  • ශාක පදනම් කරගත් COVID-19 එන්නතක් නිපදවීම සඳහා පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) සතු මෙඩිකාගෝ නම් කැනේඩියානු ජෛව ඖෂධ සමාගම සමඟ බ්‍රිතාන්‍ය බහුජාතික ඖෂධ සමාගමක් වන ග්ලැක්සෝ ස්මිත්ක්ලයින් (GSK) සමාගම තම හවුල්කාරිත්වය නිවේදනය කළේය.[118]
  • දකුණු අප්‍රිකාවේ දුම්පානය කරන්නන් පිරිසක් පෝර්ට් එලිසබෙත් නුවරට රැස්ව දුම්කොළ අලෙවි තහනමට විරෝධය පළ කළහ.[119][120]

18 වන සතිය: 2020 ජුලි 13 සිට ජුලි 19 දක්වා

  • ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ පිලිප් මොරිස් ඉන්ටර්නැෂනල් (PMI) විසින් "පුද්ගලික ආරක්ෂක උපකරණවල වංචනික වෙළඳාම" පිළිබඳව දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහනක් දියත් කළේය. එක්සත් ජනපද වාණිජ මණ්ඩලය ඇතුළු තවත් හවුල්කරුවන් 10 දෙනෙකු එයට හවුල් විය.[121]

19 වන සතිය: 2020 ජූලි 20 සිට ජූලි 26 දක්වා

  • ගෝලීය වෙළඳපල පිළිබඳ පර්යේෂණ ආයතනයක් වන ටෙක්නවියෝ (Technavio) විසින්, “ස්නස් (snus) වෙළඳපොළට COVID-19 බලපෑම සහ ප්‍රතිසාධන විශ්ලේෂණය (2020-2024) - COVID-19 Impact & Recovery Analysis on Snus Market (2020-2024)” පිළිබඳ පර්යේෂණ වාර්තාවක් නිකුත් කළේය.)[123]
  • COVID-19 ආශ්‍රිත ව පැන වූ දුම්කොළ අලෙවි තහනම හේතුවෙන් දකුණු අප්‍රිකානු දුම්කොළ වෙළඳපොල නීතිවිරෝධී වෙළඳාම විසින් “සම්පූර්ණයෙන්ම අත්පත් කර ගෙන ඇති” බවට දකුණු අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BATSA) ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රකාශ කළේය.[124]
  • COVID-19 ආශ්‍රිතව රට වසා දැමීම හේතුවෙන් නීතිවිරෝධී සිගරට් සඳහා ඇති ඉල්ලුම ඉහළ ගොස් ඇති බව චිලි රාජ්‍යයේ මාධ්‍ය වාර්තා වල සඳහන් විය.[125]
  • ජැපෑන් ටුබැකෝ ඉන්ටර්නැෂනල් (JTI) සහ දකුණු අප්‍රිකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ඇමරිකානු දුම්කොළ සමාගම (BATSA), දකුණු අප්‍රිකානු දුම්කොළ පරිවර්තන සන්ධානය - South Africa Tobacco Transformation Alliance (SATTA) සමඟ එක්ව (දුම්කොළ වගා කිරීම, සැකසුම හා නිෂ්පාදන කර්මාන්තවල ඒකාබද්ධ සංවිධානයක්), දකුණු අප්‍රිකානු දුම්කොළ තහනම “පුරවැසියන්ගේ අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය කිරීමක්” බව හා අත්‍යවශ්‍ය බදු ආදායම අඩු කිරීමට සහ දුම්කොළ නිෂ්පාදන වල නීති විරෝධී වෙළඳාමේ ඉහළ යාමට මෙම තහනම හේතුවනු ඇතැයි තර්ක කළේය. දුම්කොළ කර්මාන්තය මීට පෙර අවස්ථා වලදී දුම්කොළ බදු වැඩි කිරීමට විරුද්ධ වූ නිසා සහ නීති විරෝධී දුම්කොළ වෙළඳාම වැළැක්වීම සඳහා රජයන් ගන්නා ක්‍රියාමාර්ගයට විරුද්ධ වූ නිසා මෙය “කුහක” ප්‍රකාශයක් ලෙසට රජය ප්‍රතිචාර දැක්වීය. දකුණු අප්‍රිකාවේ නීතිවිරෝධී සිගරට් වෙළඳාමට දුම්කොළ කර්මාන්තය සහාය දෙන බවට ද රජය චෝදනා කළේය.[102]
රූපය: රජයේ දුම්කොළ බදු ආදායම අඩු වීම සහ දකුණු අප්‍රිකාවේ නීතිවිරෝධී දුම්කොළ වෙළඳාම ඉහළ යාම පිළිබඳ ඔවුන්ගේ ප්‍රකාශය සම්බන්ධයෙන් කුහකකමට චෝදනා ලබන දුම්කොළ කර්මාන්තය[102]

TobaccoUnmasked සම්පත්

වෙනත් අදාළ TobaccoUnmasked පිටු

මූලාශ්‍ර

  1. 1.0 1.1 World Health Organisation(WHO).Coronavirus disease (COVID-19) pandemic, 11 March 2020, Accessed June 2020
  2. World Meter.coronavirus pandemic, 13 July 2020, Accessed July 2020
  3. World Meter.(COVID-19) Mortality Rate, 10 July 2020, Accessed July 2020
  4. World Health Organization(WHO).WHO statement: Tobacco use and COVID-19, 11 May 2020,Accessed July 2020
  5. J M Leung, C X Yang, A Tam, T Shaipanich, T-Louise Hackett, G K Singhera, D R Dorscheid, D D Sin. ACE-2 Expression in the Small Airway Epithelia of Smokers and COPD Patients: Implications for COVID-19, European Respiratory Journal,24 March 2020, Accessed June 2020
  6. R E Jordan et. al.Covid-19: risk factors for severe disease and death,British Medical Journal(BMJ), 26 March 2020,Accessed July 2020
  7. Edward Livingston and Karen Bucher.Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) in Italy, National Center for Biotechnology Information(NCBI), 28 April 2020, Accessed July 2020
  8. E Fernandez.Nearly Doubles the Rate of COVID-19 Progression, University of California, San Francisco, 12 May 2020, Accessed July 2020
  9. N Thomas.1 in 3 young adults vulnerable to severe Covid-19 and smoking plays a big part, research finds, 13 July 2020, Accessed July 2020
  10. Guan et al.Clinical Characteristics of Coronavirus Disease 2019 in China, 28 February 2020, Accessed July 2020
  11. Rambler.ru.[ http://web.archive.org/web/20200721033625/https://news.rambler.ru/other/44220891-helsingin-sanomat-finlyandiya-v-peterburge-tabachnye-kompanii-dobilis-vklyucheniya-sigaret-v-spisok-tovarov-pervoy-neobhodimosti/ Helsingin Sanomat (Финляндия): в Петербургетабачныекомпаниидобилисьвключениясигарет в списоктоваровпервойнеобходимостиОбэтомсообщает "Рамблер". Далее], 22 March 2020, Accessed July 2020
  12. Isabel Togoh.Big Tobacco Criticized For Donating Ventilators To Greek Hospitals Amid Coronavirus Crisis, 30 March 2020, Accessed June 2020
  13. GAZ.de R USD 2 milhões a hospitais de Santa Cruz, 25 March 2020, Accessed June 2020
  14. Business Media Georgia.Philip Morris Georgia announces immediate contribution of 100 000 gel towards fight against covid-19, 23 March 2020, Accessed June 2020
  15. The Economic Times. announces Rs 150 crore COVID-19 contingency fund for vulnerable sections of society, 27 March 2020, Accessed April 2020
  16. Tornos news.[Greek tobacco firm donates 50 respirators to equip Greek hospitals | TornosNews.gr Greek tobacco firm donates 50 respirators to equip Greek hospitals], 18 March 2020, Accessed June 2020
  17. COHEP.[1], 25 April 2020, Accessed June 2020
  18. 18.0 18.1 Face Book К є у . කී March 2020, Accessed June 2020
  19. Tobacco Industry watch, South East Asia Tobacco control Alliance.TI steps-up CSR activities during COVID-19 pandemic, 7 April 2020, Accessed June 2020
  20. Profit.ro Philip Morris donează, înRomânia, 1 milion de dolaripentruCruceaRoșie, 27 March 2020, Accessed June 2020
  21. British American Tobacco(BAT).News Release,BAT working on potential COVID-19 vaccine through US bio-tech subsidiary, 1 April 2020, Accessed June 2020
  22. Qeios.Low incidence of daily active tobacco smoking in patients with symptomatic COVID-19, 21 April 2020, Accessed May 2020
  23. Le Monde.Comment le lobby du tabac a subventionné des labosfrançais, 07 January 2013, Accessed May 2020
  24. Sun News Online.[COVID-19: Kwara shuts borders, fumigate marketsCOVID-19: Kwara shuts borders, fumigate markets], 31 March 2020, Accessed June 2020
  25. The Minando Daily Mirror.LT Group clarifies donation of face masks to Cavite hospital, 02 April 2020, Accessed June 2020
  26. BCause. Who are the generous donors to the campaign, set up by BCause Foundation and #Forthegood Project against COVID-19 in Bulgaria?, 31 March 2020, Accessed June 2020
  27. Meaww.com.[Tobacco firm Philip Morris faces backlash over 'coronavirus publicity stunt' after it donates ventilators| Tobacco firm Philip Morris faces backlash over 'coronavirus publicity stunt' after it donates ventilators], 20 April 2020, Accessed June 2020
  28. The Hindu. donates ₹25 lakh to CMRF, 06 April 2020, Accessed April 2020
  29. The Hindu. ITC’s perfume unit will now make Savlon hand sanitisers, 31March 2020, Accessed May 2020
  30. Indian Express. Coronavirus effect: ITC starts producing Savlon hand sanitisers from fragrances factory, 31 March 2020, Accessed May 2020
  31. Hindustan Times. ITC’s boxes of ‘hope’ and ‘happiness’ to provide essential supplies to the elderly amid Covid-19 lockdown, 05 April 2020, Accessed May 2020
  32. Sun Star.P1.8-M ventilator gidonarsaMisOrsa NMMC, 06 April 2020, Accessed June 2020
  33. Ben Evardone.[Ben Evardone], 31 March 2020, Accessed June 2020
  34. Tobacco Tactics. [Free Market Foundation - TobaccoTacticsFree Market Foundation], 08 June 2020, Accessed June 2020
  35. The Citizen.UPDATE: Rupert’s R1bn for Covid-19 was always a donation after all, 1 April 2020, Accessed June 2020
  36. Union UA.10 мільйонівгривеньдляборотьби з епідемієюкоронавірус, 02April 2020, Accessed June 2020
  37. n TV Online.[2], 3 April 2020, Accessed July 2020
  38. BrandEquity.com. ITC Jelimals, ChhotaBheem spread Covid-19 awareness to kids, 16 April 2020, Accessed 14 May 2020
  39. IndiFoodBev. Covid -19 – ITC Jelimals launches “Do the 5” song to spread awareness amongst kids, 21 April 2020, Accessed May 2020
  40. Exchange4Media.com. ITC Jelimals launches 'Do the 5' song to spread awareness on COVID-19 amongst children, 16 April 2020, Accessed May 2020
  41. BrandEquity.com. ITC Jelimals, ChhotaBheem spread Covid-19 awareness to kids, 16 April 2020, Accessed May 2020
  42. Media Infoline. ITC Jelimals brings out “Do the 5” song to spread awareness, April 15, 2020, Accessed May 2020
  43. Green Gold. ChotaBheem&Jelimals - Do the 5 Song, 10 April 2020, Accessed May 2020
  44. Business Line. Paperboards unit lends support to Telangana govt’s fight against Covid-1913 April 2020
  45. IndiaCSR. Covid-19: ITC’s Paperboards and Specialty Paper Business lend its support to the needy in Telangana13 April 2020
  46. 46.0 46.1 Equity B Bulls. ITC's Paperboards and Specialty Paper Business lend its support to the needy in the state of Telangana amidst the Corona crisis, 13 April 2020, Accessed May 2020
  47. 47.0 47.1 7 HILLS Manikchand.Pan masala, undated, Accessed May 2020
  48. 48.0 48.1 SARC-CCT.Newspaper article. April 2020
  49. Radar Kediri.Covid-19 di Kediri, Gudang Garam SerahkanAmbulanske PMIDilengkapiPeralatanMedisDarurat, 07 April 2020, Accessed June 2020
  50. Malasiakini.[MyKasih Raises RM 3mil for Food Aid During MCOMyKasih Raises RM 3mil for Food Aid During MCO], 7 April 2020, Accessed June 2020
  51. Republic of Philippines.[Ecozone locators lauded for helping Covid-19 front-liners Ecozone locators lauded for helping Covid-19 front-liners], 07 April 2020, Accessed June 2020
  52. 52.0 52.1 C Gardener.And Lung Health: Smoking and Vaping, 14 April 2020, Accessed June 2020
  53. Tobacco End Game.Philip Morris donamascherine e disinfettante, dopo aver incassatonel 2019 un regalo da 400 milioni. La politicaringrazia: pecunia non olet, 14 May 2020, Accessed June 2020
  54. VapingPost.Vietnam: WHO Rep. Spreads Misinformation and Proposes E-Cig Ban, 16 April 2020, Accessed May 2020
  55. Talking Retail.Hardship Fund hits £200,000 mark, Undated, Accessed May 2020
  56. Malay Mail.is the biggest global health threat in recent history, so why is WHO lecturing us on lifestyle choices — Jo Furnival, 19 April 2020, Accessed May 2020
  57. Legalize vaping. The Framework Convention on Tobacco Control – the biggest anti-vaping treaty you’ve never heard of, Undated, Accessed May 2020
  58. The Guardian.Coronavirus and tobacco industry duplicity, 20 April 2020, Accessed May 2020
  59. Capital FM.Liters Of Sanitizer Produced And Released For Distribution, 11 April 2020, Accessed June 2020
  60. Lebanon files. "التبغ والتنباك": ملوندولارلمساعدةالطلاب08] April 2020, Accessed June 2020
  61. Tribune net.Frontlines well provisioned, 15 April 2020, Accessed June 2020
  62. Rappler.Subic Freeport coronavirus ‘surge’ facilities ready next week, 09 April 2020, Accessed June 2020
  63. Seneweb. Mohamed Ould Bouamatou : Parcours d'un "Jumbo" !, 15April 2020, Accessed June 2020
  64. The news Enterprise. bank receives $55,000 donation, 16April 2020, Accessed June 2020
  65. Kumparan. STAPA Center dan SampoernaUntuk Indonesia Beri BantuanTangani Covid-19, 14 April 2020, Accessed June 2020
  66. 66.0 66.1 FaceBook. [Log in to Facebook | Facebook සිගරැට්නැතුවවේලෙන්නන්ගේසංගමය], April 2020, Accessed June 2020
  67. dainikamadershomoy.com.[3], 17 April 2020, Accessed July 2020
  68. Ministry of Agriculture.[4], 13April 2020, Accessed July 2020
  69. Tobacco Reporter.Menthol Ban: Industry Asks More Time, 21 April 2020, Accessed May 2020
  70. 70.0 70.1 British American Tobacco Bangladesh.[BAT BANGLADESH British American Tobacco Bangladesh], 21 April 2020, Accessed June 2020
  71. Greater Owensboro.KBP Begins Testing COVID-19 Vaccine Candidate on Animals, 29 April 2020, Accessed May 2020
  72. New Zimbabwe.Tobacco Workers’ Union Call For Auction Floor Opening Delay Until Lockdown Ends, 27 April 2020, Accessed May 2020
  73. Economic Times.Coronavirus: Godfrey Phillips India shuts three factories temporarily, 20 March 2020, Accessed May 2020
  74. Outlook. Coronavirus: Godfrey Phillips India shuts three factories temporarily, 25 March 2020, Accessed May 2020
  75. Business Today. Godfrey Philips shuts plants; stock falls 8%, 30 March 2020, Accessed May 2020
  76. 76.0 76.1 SABC News.American Tobacco threatens legal action over cigarette ban, 2 May 2020, Accessed May 2020
  77. Times Live.Tobacco association heads to court to challenge ban on cigarette sales, 30 April 2020, Accessed May 2020
  78. Fin 24.| Cigarettes, liquor still won't be for sale on Level 4, 29 April 2020
  79. Fin 24.SA's largest cigarette company drops proposed legal action against tobacco ban, 06 May 2020
  80. Bangladesh Post.bodies, NGOs donate PPE for public hospitals, 31 March 2020, Accessed 29 April2020
  81. Milenio.Regional companies have already donated $58 million, 02 May 2020, Accessed June 2020
  82. MSN.Good News: Amid pandemic, Louisville construction company builds homes for people in need, 04 May 2020, Accessed June 2020
  83. B.H.Anil Kumar. BBMP thanks ITC Limited for the company’s gesture, Twitter, 1 May 2020, Accessed June 2020
  84. 84.0 84.1 J Bowles. Open Letter from Jack Bowles on BAT’s Response to the COVID-19 Pandemic, 05 May 2020, Accessed May 2020
  85. Korea IT Times Global News Network.KT&G; delivers COVID-19 diagnostic kits to the Indonesian government, 08 May 2020, Accessed June 2020
  86. MSN.com.News: Amid pandemic, Louisville construction company builds homes for people in need, 05 May 2020, Accessed June 2020
  87. Sol news International.Tobacco Companies break ban, donating Turkey’s presidential fundraising campaign, 11 May 2020, Accessed June 2020
  88. Il Resto del Carlino.Zola, Philip Morris dona cento pasti al giorno ai piùbisognosi, 10 May 2020, Accessed June 2020
  89. Regione Emilia-Romagna.Disinfettante per le manidistribuitoalleAziendesanitarie e alle Case residenza per glianziani, 5 May 2020, Accessed June 2020
  90. DBC 24/7 News.[5]09 May 2020, Accessed June 2020
  91. Altria Group.Annual Meeting of Shareholders, 14May 2020, Accessed June 2020
  92. M de Salud.de prensa de actualización de acciones e información #COVID19, May 2020, Accessed June 2020
  93. Timesnownews.com.British cigarette company claims tobacco-based coronavirus vaccine ready for human trials, 16May 2020, Accessed June 2020
  94. Smoke free world.Return of Private foundation, 1 June 2020, Accessed May 2020
  95. Chattogram24.com. বিনামূল্যেঅক্সিজেনসরবরাহশুরুআবুলখায়েরগ্রুপের, 12May 2020, Accessed June 2020
  96. 96.0 96.1 [www.cct.lk Centre for Combating Tobacco].Home delivery of cigarettes through pick me from Sri Lanka,Tobacco Unmasked Hotspots Report, Community Driven Tobacco Surveillance System (CDTSS), 12 May 2020, Accessed June 2020
  97. Antara Jatim. RSUD Pamekasanterima APD dariDjarum Foundation, 21 May 2020, Accessed June 2020
  98. Kenturki New Era. United Way of the Pennyrile receives $35K from Altria Group for COVID-19 relief, 20May 2020, Accessed June 2020
  99. 99.0 99.1 Georgia Today.BAT Makes Progress on COVID-19 Vaccine and Provides Community Support, 19 May 2020
  100. 100.0 100.1 Dhaka Tribune.Industries Ministry rejects tobacco ban proposal, 20 May 2020, Accessed May 2020 Cite error: Invalid <ref> tag; name "Dhaka" defined multiple times with different content
  101. R Polosa, G Caci.COVID-19: counter-intuitive data on smoking prevalence and therapeutic implications for nicotine, National Center for Biotechnology Information(NCBI),19 May 2020, Accessed June 2020
  102. 102.0 102.1 102.2 Z Zama. American Tobacco SA goes to court again over cigarette ban, 1 June 2020, Accessed June 2020 Cite error: Invalid <ref> tag; name "Africa" defined multiple times with different content
  103. 103.0 103.1 Bloomberg.BAT Appeals to Court After South Africa Digs In on Tobacco Ban, 30 May 2020, Accessed June 2020
  104. MenaFnKhaleej Times. UAE delays ban on water pipe tobacco, e-cigarettes without digital tax stamps to 2021, 26 May 2020, Accessed June 2020
  105. Tobacco Industry Watch BD.[Progga: Monthly Newsletter JTI’s brand promotion through unsolicited phone calls], May 2020, Accessed June 2020
  106. Tobacco Industry Watch BD.Home Delivery Using POS Machines, May 2020, Accessed June 2020
  107. Business Korea. KT&G Donates COVID-19 Diagnostic Kits to Russia and Turkey, 11 June 2020, Accessed June 2020
  108. The one news page.American Tobacco's COVID-19 Vaccine May Enter Trials, 02 June 2020, Accessed June 2020
  109. Foundation for Smoke free world(FSHW).FSHW Health Science and Technology requests for proposal, 1 June 2020, Accessed June 2020
  110. 110.0 110.1 Euro News. Tobacco giants fume over claims they exploited COVID-19 with Romania, Greece & Ukraine donations, 8 June 2020, Accessed June 2020
  111. 111.0 111.1 N Shange. Tobacco giant takes government to court over 'unconstitutional' ban Sunday Times, 18 June 2020, Accessed June 2020
  112. S Hiren. Global Snus Market 2020 with COVID-19 After Effects Analysis by Key Players| Swedish Match, Imperial Tobacco Group, Reynolds American, British American Tobacco, 23 June 2020, Accessed June 2020
  113. Reuters.Big tobacco, big oil and Buffett join Fed's portfolio, 28 June 2020, Accessed July 2020
  114. D Faku.mulls options after court delay, IOL, 30 June 2020, Accessed June 2020
  115. The South African.SA’s top companies sign open letter begging for cigarette ban to be lifted, 05 July 2020, Accessed July 2020
  116. News India Express.a first, government to procure tobacco from farmers, 1 July 2020, Accessed July 2020
  117. IOL. heads to Supreme Court of Appeal over tobacco ban, 06 July 2020, Accessed July 2020
  118. The Jakarta Post. GSK to develop plant-based COVID-19 vaccine with Canada's Medicago08 July 2020, Accessed July 2020
  119. Herald Live.Smokers gather to protest against ongoing ban08 July 2020, Accessed July 2020
  120. Herald Live. Smokers roll into city centre to protest against tobacco ban, 09 July 2020, Accessed July 2020
  121. Business Wire.[ http://web.archive.org/web/20200721034551/https://www.businesswire.com/news/home/20200713005505/en/Philip-Morris-International-Launches-COVID-19-Anti-Fraudulent-Goods Philip Morris International Launches COVID-19 Anti-Fraudulent Goods Campaign]13 July 2020, Accessed July 2020
  122. UL News.[ http://web.archive.org/web/20200721034811/http://www.uoflnews.com/section/science-and-tech/uofl-engineering-student-spends-co-op-aiding-covid-19-first-responders/ / UofL Engineering students spend co-ops working on COVID-19 projects]15 July 2020, Accessed July 2020
  123. Business Wire.Impact & Recovery Analysis- Snus Market (2020-2024)The Availability of Flavored Snus to Boost Growth |Technavio, 22 July 2020, Accessed July 2020
  124. Eye Witness News.SA tobacco market completely taken over by illicit suppliers – BATSA, 23 July 2020, Accessed July 2020
  125. Insight Chrime.Coronavirus Lockdown Boosts Demand for Contraband Cigarettes in Chile, 24 July 2020, Accessed July 2020
  126. Cole Marketing.news 2020: Heated tobacco market by coronavirus-COVID-19 impact analysis with top manufacturers analysis | top players: Philip Morris International, British American Tobacco, Japan Tobacco, Imperial Brands, Altria, etc., 22 July 2020, Accessed July 2020
  127. Cole Marketing.Electric smoking system market 2020 | know the latest covid19 impact analysis and strategies of key players: Philip Morris International, British American Tobacco, Japan Tobacco, Imperial Brands, Altria, etc., 22 July 2020, Accessed July 2020
  128. Cole Marketing.How COVID-19 pandemic impact e-cigarette and vape market by profiling key players: Altria group, inc., British American Tobacco, Imperial Brands, International Vapor Group, Japan Tobacco International, 23 July 2020, Accessed July 2020